Ik was heel blij dat ik de meeste van mijn oude Nederlandse papieren had bewaard. Maar ik besefte nog niet hoe belangrijk die zouden worden. Het was hoe dan ook een moeilijk begin, want ik wist niet waar ik moest beginnen. Gelukkig hoorde ik via een Facebookgroep van “echte Amsterdammers” over Kris von Habsburg, een jurist die ook in het bestuur van Stichting GOED zit en die de wetgeving en de praktijk goed blijkt te kennen. Ik nam via zijn kantoor contact met hem op en toen begon mijn plan om naar Nederland terug te keren werkelijkheid te worden.
Kort na mijn Nederlandse beroepsmilitaire dienst, inmiddels vijftig jaar geleden, bezocht ik in 1971 familie in Zuid-Afrika. Uiteindelijk ben ik daar als Nederlandse immigrant gebleven. Mijn Nederlandse paspoort is mij ergens in 1983 afgenomen en ik kreeg er een Zuid-Afrikaans voor terug. Mij werd verteld dat ik anders geen pensioen kon opbouwen. Ik was nog jong en blijkbaar was dat toen normaal, maar jaren later leerde ik dat het niet klopte. Mijn familie van toen is inmiddels allemaal overleden.
Daarna kreeg ik het sterk in mijn bloed om naar Nederland terug te keren. Door de jaren heen werd dat gevoel sterker en groeide het verlangen naar mijn wortels. Toen mijn vrouw vlak voor corona overleed en mijn zus uit Nederland overkwam om mij bij te staan, werd het mij duidelijk. Ik heb nu de wijsheid van tachtig jaar en besloot naar huis te gaan.
Kris von Habsburg heeft mij geholpen en geadviseerd. Het was niet eenvoudig met al die formaliteiten en moeilijke Nederlandse instanties. Telkens als ik dacht dat het mij nooit zou lukken, was Kris mijn baken en legde hij mij alles uit. En als ik ergens niet uitkwam, nam hij contact op met de betrokken instanties en liet hij mij precies weten wat mijn volgende stap moest zijn.
Bij de overheid was alles blijkbaar vertraagd door corona en door de vluchtelingen uit verschillende delen van de wereld. Ik moest vanuit Zuid-Afrika een mvv aanvragen bij de IND en dat duurde heel lang. De overheid had geen apart formulier voor mij als oud-Nederlander en ik was kennelijk niet de enige die in verwarring was. Door de coronasituatie, de stroom vluchtelingen naar Europa en de onduidelijke administratie van de overheid duurde het extra lang. Maar uiteindelijk kreeg ik op de Nederlandse ambassade het gewenste verblijfsvisum in mijn Zuid-Afrikaanse paspoort en heb ik meteen alles geregeld om met mijn zus naar Nederland te vliegen. Mijn zus was veel langer bij mij in Zuid-Afrika dan verwacht en moest zelf ook terug, maar zij wilde mij in die onzekere tijd niet alleen laten.
Zonder de deskundigheid van Kris von Habsburg was dit niet gelukt. Tot op de dag van vertrek waren er obstakels. Mijn zus mocht aan boord, omdat zij een Nederlands paspoort heeft, en het personeel van de KLM vertelde ons dat het om een repatriëringsvlucht ging en niet om een gewone vlucht, en dat ik als Zuid-Afrikaan niet mee mocht, ondanks mijn om humanitaire redenen afgegeven mvv. Hoewel wij volledig gevaccineerd waren en een PCR-test met een aanvullende antigeentest hadden gedaan, die allemaal negatief waren, mocht ik niet aan boord.
Gelukkig waren wij vroeg op het vliegveld in Johannesburg en belden wij onmiddellijk opnieuw met Kris von Habsburg. Als hij er niet was geweest, had ik in Zuid-Afrika vastgezeten; ik zag geen uitweg, ik had daar geen huis en geen bed meer. Ik was heel blij toen ik vijftien minuten voor het boarden bericht kreeg dat Kris toestemming had geregeld zodat ik mee kon vliegen. Ook dat was blijkbaar niet eenvoudig geweest: hij heeft de hele avond gemaild en gebeld met de IND, met de consulaire dienst van het ministerie van Buitenlandse Zaken en uiteindelijk met de Koninklijke Marechaussee. De immigratie- en consulaire diensten wezen naar elkaar en wisten niet hoe zij mijn situatie moesten behandelen. Als voormalig Nederlands beroepsmilitair ben ik er trots op dat uiteindelijk de Koninklijke Marechaussee mij kon helpen. De KLM kwam op haar besluit terug en liet mij aan boord.
Kris is van onschatbare waarde gebleken, al hoop ik dat hij dat niet te letterlijk neemt als hij dit leest. Uit ervaring kan ik zeggen dat hij een vriendelijke en zeer redelijke man is die mij door een bijzonder stressvolle tijd heen heeft geholpen, met groot succes. Ik had dit nooit alleen gekund.
Ik had nog een vervelende ervaring, want ik kreeg bericht van de GGD dat wij elf uur lang (de duur van de vlucht) binnen anderhalve meter van een met corona besmette persoon in het vliegtuig hadden gezeten. Wij zitten in quarantaine en worden op de vijfde dag na aankomst in Nederland door de GGD getest. Onverwacht zeker, maar niet zo stressvol als de complicaties daarvoor.
Groeten en dank aan Kris von Habsburg, zonder wie ik dit nooit had kunnen realiseren. Ik ben eindelijk weer thuis!
Vertaald uit het Engels.